Czyżby Polska była ostatnią dobrze prosperującą gospodarką w Europie?

Origial source / Artykuł z The New York Times: http://mobile.nytimes.com/article?a=879972&single=1&f=23

Czyżby Polska była ostatnią dobrze prosperującą gospodarką w Europie?

Wysokie tempo wzrostu gospodarczego, wzrost inwestycji zagranicznych oraz nowy luksusowy wieżowiec zaprojektowany przez Daniela Libeskinda, zmieniający stołeczny krajobraz,  sprawiają, że w Warszawie można poczuć się jak w innym świecie. W świecie różniącym się od realiów większości polskich sąsiadów, borykających się z kryzysem zadłużenia i obawą nadejścia recesji.

Fakt, że Polska nie weszła do strefy euro, okazał się zbawieniem dla tego kraju – oraz lekcją tego, jak krajowa waluta może pomóc gospodarce przetrwać wstrząsy międzynarodowe. Jednak czołowi biznesmeni i przywódcy rządowi słusznie nerwowo zastanawiają się, jak długo kraj z 38 milionami mieszkańców, jedyny w Unii Europejskiej, którego nie dotknęła recesja w 2009 roku, po raz kolejny uniknie bolączek strefy euro.

„ Polska jest oazą”, twierdzi Lucyna Stańczak, dyrektor Europejskiego Banku Odbudowy i Rozwoju. „Sedno w tym, czy tak pozostanie? Spowolnienie w Europie Zachodniej bez wątpienia wpłynie na polską gospodarkę w taki czy inny sposób”.

Kłopoty już teraz przelewają się zza granicy.

Oczekuje się, że wiele z polskich banków zmieni właścicieli wskutek kłopotów zachodnioeuropejskich firm matek, jak na przykład niemiecki Commerzbank, który zaciekle walczy o pozyskanie gotówki. Od kwietnia, główny indeks giełdowy obniżył się o 24 procent w związku z tym, że inwestorzy międzynarodowi odruchowo zaliczyli Polskę do tej samej kategorii, co niedomagające kraje Europy Wschodniej, jak Węgry czy Rumunia. Chociaż oficjalnie w Polsce nie zmniejszono dostępności kredytów,  pożyczki dla małych firm są coraz bardziej trudne do zdobycia.

“Małe przedsiębiorstwa nie otrzymują finansowania, chyba, że mają 10-letnią historią albo fabrykę”, mówi Anna Katarzyna Nietyksza, prezes warszawskiej firmy konsultingowej Eficom, która oferuje usługi doradcze dla firm, w jaki sposób ubiegać się o fundusze Unii Europejskiej lub dopuszczenie do obrotu na Warszawskiej Giełdzie Papierów Wartościowych. “Jeśli nie masz zabezpieczenia, czegoś konkretnego,  nie dostaniesz finansowania.”

Pomimo, że Polska pozostaje zdecydowanie pro-europejska, pojawiły się oznaki niezadowolenia, szczególnie w głównej opozycji – partii Prawo i Sprawiedliwość, kierowanej przez byłego premiera, Jarosława Kaczyńskiego. Według szacunków policji, demonstracja przeciwko bliższej integracji europejskiej prowadzona we wtorek przez Pana Kaczyńskiego zgromadziła na ulicach Warszawy około 3000 osób.

Na chwilę obecną, jednak, Warszawa wydaje się być jednym z nielicznych miast wśród Unii Europejskiej przeżywających dobrą koniunkturę. Zniszczona w czasie II Wojny Światowej i odbudowana ciężką ręką Komunistów, Warszawa jest w trakcie wielkiego rozkwitu.

Nowe obwodnice, tranzyt i mosty może w końcu przyniosą rozwiązanie uciążliwym korkom w stolicy. Falisty 54-piętrowy kompleks apartamentowy zaprojektowany przez pana Libeskinda, architekta, który mieszka w Nowym Jorku, ale urodził się w Polsce, w końcu stanie się rywalem i symbolem Warszawy zamiast Pałacu Kultury i Nauki, zbudowanego przez Rosjan, jako pomnik Stalina.

Piotr Czarnecki, prezes polskiego oddziału austriackiego banku Raiffeisen International, narzeka, że jego codzienne dojazdy do pracy, która powinny trwać 20 minut,  z powodu zakorkowanych dróg, często wydłużają się do półtorej godziny.

„Urodziłem się w Warszawie, moja cała rodzina od wielu pokoleń tu mieszka”, mówi Czarnecki. „Jeszcze nigdy nie widziałem inwestycji na tak wielką skalę”.

Istnieją też inne oznaki bogacenia się miasta. W mieście pojawił się sklep Gucci i salon Ferrari, ten drugi, mieści się w budynku, który niegdyś był siedzibą główną Polskiej Partii Komunistycznej.

Obok salonu Ferrari, na Warszawskiej Giełdzie Papierów Wartościowych w ciągu trzech miesięcy, do września bieżącego roku, zadebiutowało 38 nowych spółek. W rezultacie, zgodnie z rankingiem firmy konsultingowej Ernst & Young, Polska znalazła się tuż za Chinami i przed USA pod względem liczby debiutów giełdowych w trzecim kwartale.

Pod względem kwoty pozyskanego kapitału, Polska znalazła się na czwartym miejscu z 2 miliardami dolarów,  za Stanami Zjednoczonymi, ale na dużo przed Wielką Brytanią lub Niemcami.

Według Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju, przewiduje się, że w 2012 roku Polska osiągnie rozwój w wysokości 2.5%. Jest to, co prawda gorszy rezultat niż 4 procent w 2011 roku, ale nadal pozytywny w porównaniu z krajami Europy Zachodniej, które zmierzają ku recesji.

Polska  przyćmiewa wiele krajów Europy Zachodniej również pod względem stabilności politycznej. W październiku, Polacy ponownie wybrali rząd kierowany przez premiera Donalda Tuska. Po raz pierwszy od upadku żelaznej kurtyny Polacy wybrali rząd na drugą, kolejną kadencję. Kontrastuje to z Europą Zachodnią, gdzie zawirowania związane z kryzysem zadłużenia doprowadziły w kilku krajach do usunięcia przywódców z areny politycznej.

Oficjalnie, Polska nadal idzie w kierunku przyjęcia euro. Rzeczywiście, zgodnie z warunkami umowy, które Polska podpisała przystępując do Unii w 2004 roku, przyjęcie euro jest obowiązkowe.

„Oficjalny pogląd jest – tak, chcielibyśmy przystąpić do strefy euro”, Mówi Andrzej Raczko, członek zarządu banku centralnego, Narodowego Banku Polskiego. „Jednak ciężko powiedzieć, kiedy to się stanie”.

Czas zależy od tego jak szybko Polska spełni określone gospodarcze i budżetowe kryteria oraz od skali i tempa reform w strefie euro. Urzędnicy twierdzą, że Polska gotowa będzie na przyjęcie euro najwcześniej około 2015 roku, są to jednak tylko spekulacje.

Ekonomiści twierdzą, że Polska, koniec końców, skorzystała ze spadku wartości złotego względem euro, krajowy eksport pozostał konkurencyjny cenowo na rynkach światowych. Lokalni przedsiębiorcy potrafili wykorzystać zalety płynące z posiadania waluty krajowej.

„Mamy w zamiarze wejście do strefy euro”, twierdzi Ludwik Sobolewski, prezes Warszawskiej Giełdy Papierów Wartościowych. „Ale warto byłoby poczekać aż sytuacja w strefie euro się poprawi”.

Niemniej, polska gospodarka jest nierozerwalnie związana z Europą Zachodnią. Ponad połowa polskiego eksportu trafia do strefy euro, z czego ponad ćwierć do samych Niemiec, bez wątpienia największego partnera handlowego Polski.

Polski rynek bankowy zdominowany jest przez instytucje, jak włoski UniCredit, hiszpański bank Santander czy Commerzbank, które znajdują się pod ogromną presją ze strony organów nadzorczych, których celem jest wzmocnienie rezerw gotówkowych. Pomimo zapewnień banków zagranicznych, decydenci obawiają się, że zagraniczni właściciele mogą “zagłodzić” swoje polskie jednostki lub ulec pokusie ich sprzedaży mniej atrakcyjnym inwestorom.

Perspektywa, że Rosyjskie banki miałyby stanąć w przetargu o niektóre polskie banki, jest dla ​​wielu Polaków bardzo nieprzyjemna.

Każdy kupujący „powinien być dobrze znanym bankiem europejskim bez wielu problemów na swoich barkach”, twierdzi Pan Raczko.

Jednak liczba znanych europejskich banków bez zbyt wielu problemów z dnia na dzień się kurczy. „Lista kupujących nie jest aż tak długa, jak to było kiedyś “, powiedział Alan Jarman, szef polskiego oddziału HSBC.

Ze względu na istnienie dużego rynku wewnętrznego, Polska jest bardziej samowystarczalna niż mniejsze kraje, jak na przykład Węgry. W istocie, dla kraju, który w swej historii przeszedł tak wiele jak Polska, obecny kryzys wydaje się łagodny.

„Jesteśmy bardzo dobrze wyszkoleni w radzeniu sobie w bardzo szybko zmieniającym się środowisku”, twierdzi Pan Czarnecki z Raiffeisen Bank. „Jeśli zapytasz polskiego przedsiębiorcę o ostatnie 21 lat transformacji, odpowie, że co roku była to jazda bez trzymanki”.

This entry was posted in Articles / Artykuły. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s